फायल फोटो
काठमाडौं। संयुक्त राज्य अमेरिका र इरान बीच दोस्रो चरणको वार्ता अनिश्चित बनेको अवस्थामा अमेरिकी उपराष्ट्रपति जेडी भान्स पाकिस्तान जाने तयारीमा रहेका छन्।
अमेरिकाले स्ट्रेट अफ हर्मुज नजिकबाट आइतबार एक इरानी पानीजहाज कब्जा गरेपछि दुई देशबीचको वार्ता अन्योलमा परेको हो। अमेरिकी सञ्चारमाध्यमका अनुसार युद्ध अन्त्यका लागि कूटनीतिक पहल जारी राख्दै भान्स मंगलबार बिहानसम्म इस्लामाबाद प्रस्थान गर्ने अपेक्षा गरिएको छ। स्रोतहरूका अनुसार उनी अझ अघि बढ्ने सम्भावना समेत रहेको बताइएको छ।
अमेरिकी पक्षले इरानबाट वार्ता टोली पठाउने संकेतको प्रतीक्षा गरिरहेको छ। तर इरानको इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कोर्प्स ले हर्मुजमा अमेरिकाले लगाएको नाकाबन्दी नहटाएसम्म वार्तामा नबस्ने अडान लिएको छ। यसैबीच, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प ले वार्ता अघि नबढे युद्धविराम समाप्त भएपछि इरानमाथि कडा आक्रमण गर्ने चेतावनी दिएका छन्।
दुवै देशबीच अप्रिल ७ मा भएको दुई हप्ते युद्धविराम बुधबार सकिँदैछ। यसअघि अमेरिकी प्रतिनिधिमण्डल इस्लामाबाद पुग्ने घोषणा गरिए पनि इरानले सहभागिताबारे अझै निर्णय सार्वजनिक गरेको छैन।
इरानी सरकारी टेलिभिजनले अमेरिकी मागहरू ‘अत्याधिक र अव्यावहारिक’ भएको भन्दै दोस्रो चरणको वार्ताको योजना नरहेको जनाएको छ। तर इरानी राष्ट्रपति मसुद पेजेस्कियान ले तनाव कम गर्न कूटनीतिक उपाय अपनाउनुपर्ने बताएका छन्, यद्यपि अमेरिकाप्रति सतर्क रहनुपर्नेमा जोड दिएका छन्।
इरानभित्र भने वार्ताबारे मतभेद देखिएको छ। मध्यमार्गी नेताहरू वार्ताको पक्षमा छन् भने सैन्य निकाय विशेषगरी आइआरजिसी कडा अडानमा देखिएको छ। यही आन्तरिक शक्ति संघर्षका कारण हर्मुज जलमार्गको अवस्थाबारे पनि विरोधाभासी सन्देशहरू सार्वजनिक भएका छन्।
इरानी विदेशमन्त्री अब्बास अराग्ची ले लेबननमा भएको युद्धविराम अवधिसम्म हर्मुज खुला रहने बताएका थिए। तर त्यसलगत्तै आइआरजिसीले जहाज आवतजावतमा कडाइ गर्दै जलमार्ग प्रभावकारी रूपमा बन्द गरेको संकेत दिएको छ।
